De afgelopen jaren is de bewaarcapaciteit voor aardappelen in de aardappelteeltgebieden sterk toegenomen. Deze ontwikkeling wordt enerzijds gedreven door de eisen van afzetpartners om jaarrond aardappelen van goede kwaliteit bij telers te kunnen betrekken. Anderzijds bleek bewaring in de meeste gevallen economisch rendabel door de positieve prijsontwikkeling gedurende het afzetseizoen. Dit thema komt ook nadrukkelijk terug in het technische en beursprogramma van PotatoEurope 2026.
De internationale ontmoetingsplaats voor aardappeltelers, verwerkers en handelspartijen uit Duitsland en het buitenland vindt voor het eerst plaats op 9 en 10 september 2026 op Rittergut Gestorf 1 in Springe, nabij Hannover. Het evenement wordt georganiseerd door de DLG (Deutsche Landwirtschafts-Gesellschaft).
Terwijl bij aardappelen voor industriële verwerking vooral bulkbewaring wordt toegepast, worden consumptieaardappelen en pootgoed tegenwoordig vrijwel uitsluitend in kisten bewaard. Voor zowel vlakbewaring als kistenbewaring zijn verschillende ventilatiesystemen beschikbaar.
© Hugo Huijbers | AGF.nl
Exposanten tijdens de laatste PotatoEurope in Duitsland in 2022. De vakbeurs vindt eens in de vier jaar plaats en rouleert tussen Duitsland, Nederland, Frankrijk en België.
Ventilatiesystemen voor bulkbewaring
Bij de bewaring van industrie- en verwerkingsaardappelen in gebouwen voor verdere verwerking tot frites, chips, puree of convenienceproducten ligt de nadruk vaak op lage bewaarkosten in combinatie met een hoge capaciteit bij inslag en uitslag. Aan deze eisen kan doorgaans eenvoudiger worden voldaan met bulkbewaring dan met kistenbewaring.
Daar staat tegenover dat bij vlakbewaring, met name bij langdurige bewaring, een verhoogd risico bestaat op drukplekken. De intensiteit en frequentie daarvan kunnen bij grote stapelhoogten aanzienlijk toenemen. Afhankelijk van onder meer de beoogde bestemming kan dit de verhandelbaarheid van de aardappelen sterk beperken.
De verschillende ventilatiesystemen die bij bulkbewaring worden toegepast, verschillen vooral in de wijze waarop de ventilatoren luchtdruk opwekken en hoe het kanaalsysteem deze lucht door de aardappelstapel verdeelt.
Bovengrondse bewaring
Bovengrondse bewaring wordt vaak ingezet wanneer zo kostenefficiënt mogelijk bewaarruimte moet worden gecreëerd en/of wanneer de ruimte na het uitleveren van de aardappelen voor andere doeleinden moet worden gebruikt, bijvoorbeeld voor de tijdelijke opslag van graan, met inachtneming van de geldende voedselveiligheidsvoorschriften.
Daarnaast vormen bovengrondse magazijnen de eenvoudigste oplossing voor het ventileren van vlakbewaring bij kortdurende opslag of bij de ombouw van bestaande gebouwen. De ventilatie-industrie biedt hiervoor halfronde kanalen van plaatstaal of driehoekige houten kanalen aan.
Ondergrondse bewaring
Het uitrusten van bulkbewaarplaatsen met ondergrondse kanalen resulteert in een volledig vlakke vloer, wat het inschuren en uitschuren aanzienlijk vergemakkelijkt ten opzichte van bovengrondse kanalen. Hoewel ondergrondse kanalen hogere investeringskosten met zich meebrengen vanwege de grotere bouwkundige inspanning, veroorzaken zij nauwelijks onderhoudskosten en beperken zij het bewaervolume niet.
De vloerkanalen dienen zo haaks mogelijk op de opslagrichting te worden aangelegd. Dit beperkt enerzijds de kanaallengte en daarmee de benodigde kanaaldoorsnede, en maakt anderzijds een intensievere ventilatie van vers geoogste aardappelen tijdens de inslag mogelijk.
Volledige roostervloer
Bij een volledig roostervloer worden de aardappelen geventileerd via een vloer die over het volledige oppervlak is geperforeerd. Hiervoor worden uitsluitend betonnen roostervloeren toegepast die op opleggingen rusten. De speciaal voor aardappelventilatie vervaardigde roosterelementen zijn leverbaar in lengtes tot 3,00 meter, waardoor overeenkomstige kanaalbreedtes mogelijk zijn.
De lucht wordt via beloopbare ventilatiewanden van de ventilatoren naar de kanalen verdeeld. Indien nodig kunnen afzonderlijke kanalen met kleppen of schuiven worden afgesloten.
Ventilatiesystemen voor kistenbewaring
Kistenbewaring maakt het mogelijk om ook kleinere partijen afzonderlijk te bewaren, bijvoorbeeld pootgoed of consumptieaardappelen voor rechtstreekse afzet. Het vullen van de kisten kan rechtstreeks op het land met een aardappelrooier plaatsvinden of op het bedrijf met speciale kistenvulapparatuur. Grootschalige kistenbewaring vereenvoudigt bovendien het uitleveren van verschillende partijen of kleinere hoeveelheden.
Vrije convectieventilatie
Bij de eenvoudigste vorm van kistenventilatie, vrije convectieventilatie (FCV), worden open grote kisten in een bewaarruimte geplaatst waarin de luchtverversing zonder ventilatoren plaatsvindt, uitsluitend via luchtkleppen. Dit minimaliseert het energieverbruik en de geluidsbelasting, maar de invloed op de bewaartemperatuur is beperkt, doordat deze sterk afhankelijk is van de weersomstandigheden.
Ruimteventilatie bij kistenbewaring
Het zogeheten werpventilatiesysteem wordt overwegend toegepast bij ruimteventilatie van aardappelen. Hierbij wordt de toevoerlucht met hoge snelheid via ventilatietorens over een stapel kisten geblazen. Vervolgens stroomt de lucht door de kistenstapel terug naar de afzuigkleppen naast de ventilatietoren.
De kisten worden in rijen dicht tegen elkaar geplaatst, met een tussenruimte van circa 10 tot 20 cm tussen de rijen.
Gedwongen ventilatie van gesloten grote kisten
Bij gedwongen ventilatie van grote gesloten kisten heeft in de praktijk uitsluitend het enkellaagssysteem betekenis gekregen. In dit systeem stroomt de door een dwars geplaatste axiaalventilator in de ventilatiewand aangevoerde lucht via luchtuitlaten in de palletbodem van elke kist.
Om een gelijkmatige luchtverdeling over alle kisten in een rij te realiseren, mag de luchtsnelheid in de kistbodems bij dit systeem van drukventilatie niet hoger zijn dan 5 m/s.
Gedwongen ventilatie van grote open kisten
Gedwongen ventilatie van grote open kisten kan worden gecombineerd met zowel een zuig- als een druksysteem, waarbij beide methoden een duidelijk verschillend effect op het bewaartechnische resultaat kunnen hebben.
Bij deze vorm van ventilatie worden de kisten, zowel bij zuig- als bij drukventilatie, in dubbele rijen voor een speciale ventilatiewand opgesteld, met een vrije afstand van 0,4 tot 0,6 meter. Terwijl bij het zuigsysteem onderdruk ontstaat in de ruimte tussen de dubbele rijen, wordt bij het druksysteem overdruk in tegengestelde richting opgebouwd.
Technisch programma rond aardappelteelt
Het technische programma van PotatoEurope 2026 biedt een breed scala aan onderwerpen binnen DLG-spotlights, expertpodia, technische fora, vakpresentaties en praktijkgerichte discussieformats. De focus ligt op de belangrijkste uitdagingen binnen de moderne aardappelteelt, evenals op concrete oplossingsrichtingen.
Bezoekers kunnen zich informeren over de nieuwste onderzoeks- en technologietrends, kennismaken met best practices uit de praktijk en in gesprek gaan met experts en voorlopers uit de sector. Het programma omvat onder meer de nieuwste rassen en variëteiten op de proefvelden, innovatieve techniek- en machinedemonstraties en live demonstraties van robotica.
Meer informatie is te vinden op:
https://www.potatoeurope.de/
