Het weer heeft de Poolse appeltelers dit jaar niet gespaard. Eerst richtte de winter al schade aan, vertelt Jakub Krawczyk, exportmanager bij de Poolse appelexporteur Appolonia: "Tijdens de winter zakten de temperaturen tot -20°C. Dat zorgde voor flinke schade aan de appelknoppen. Vooral de rassen Jonagold, Mutsu en Ligol hadden het zwaar te verduren. Veel bomen waren er slecht aan toe, en sommige moesten zelfs volledig worden gerooid."
Maar ook afgelopen maand waren er meerdere nachten met vorst, waarvan de laatste precies tijdens de volle bloei viel, legt Krawczyk uit. "In april waren er twee vorstperiodes. De eerste was tussen 16 en 18 april, toen de bomen nog in het groene knopstadium zaten. Vroegbloeiende rassen liepen toen al flinke schade op. De tweede periode was ernstiger en viel midden in de volle bloei, van 26 tot 29 april. Meerdere nachten achter elkaar zakten de temperaturen onder nul. De laatste nacht bleef het vriezen van 21.00 uur tot 06.00 uur."
© Appolonia Sp. z.o.o.
Telers probeerden de bomen op verschillende manieren te beschermen tegen de vorst, vertelt Krawczyk. "De algemene conditie en voedingstoestand van de bomen speelden een grote rol in hoe goed ze de vorst doorstonden. Maar dat was lastig, want de bomen waren al verzwakt door de lange, strenge winter. De meest effectieve methode bleek beregening van bovenaf. Alleen vraagt die techniek zo'n 30.000 tot 35.000 liter water per ha per uur. Dat is enorm veel, zeker nu er droogte heerst. Op grote percelen was het heel moeilijk om genoeg water te leveren. De meeste telers hadden voorraad voor maar één of twee dagen, terwijl de bescherming vier dagen nodig was."
© Appolonia Sp. z.o.o.
"Bovendien zorgde het hoge stroomverbruik 's nachts voor overbelasting van het elektriciteitsnet. Sommige transformatoren vielen uit, waardoor er stroomstoringen ontstonden", gaat Krawczyk verder. "Op sommige percelen werden beregeningssystemen gebruikt die minder water verbruiken, maar die werkten niet meer als de temperatuur onder -5°C zakte. Dan vroren de sproeiers zelf dicht. Er werden ook andere methoden ingezet, zoals hagelnettten, vernevelen of het aansteken van vuren. Maar die verhogen de temperatuur doorgaans maar met 1 à 2°C. Dat is onvoldoende bij zware vorst van -6°C tot -7°C."
"Ondanks alle maatregelen stonden de bomen zwaar onder stress. De vorst trof vrijwel het hele land. 's Nachts daalde de temperatuur tot -5°C tijdens de volle bloei; overdag steeg het kwik naar zo'n +7°C, afhankelijk van de regio. Alle belangrijke appelgebieden in Polen werden getroffen, waaronder Sandomierz, de regio Lublin en Mazovië, zoals Warka en Grójec."
© Appolonia Sp. z.o.o.
Krawczyk verwacht een flinke terugval in de oogst, en telers maken zich zorgen. "Het is nog te vroeg voor een volledige schadebeoordeling, maar eerste waarnemingen wijzen erop dat 80 tot 90 procent van de bloemen verloren is gegaan. Vroege schattingen wijzen op een mogelijke halvering van de oogst volgend seizoen. Het uiteindelijke resultaat hangt natuurlijk af van de locatie van het perceel, het ras, het groeistadium en de weersomstandigheden tot aan de oogst. Veel telers zijn erg bezorgd over een sterk verminderde oogst volgend jaar. Telers die nog appelen in ULO-koelopslag hebben liggen, zullen die waarschijnlijk tegen hogere prijzen verkopen. Zo proberen ze twee moeilijke seizoenen financieel door te komen. De meeste telers zullen hun opgeslagen fruit vasthouden in afwachting van stijgende marktprijzen."
© Appolonia Sp. z.o.o.
Niet alleen appelen hebben last van de aprilvorst. Ook andere fruitsoorten worden geraakt, stelt Krawczyk. "Pruimen, kersen, perziken en zachtfruit leden ook schade. Zomerrassen die op dat moment in bloei stonden, werden eveneens getroffen. Appelen die nu nog in koelopslag liggen, moeten het gat opvullen dat de verloren zomerrassen achterlaten. De verkoop vanuit de opslag loopt daardoor waarschijnlijk door tot september. Dit zal de appelprijzen in Polen gedurende het hele lopende seizoen opdrijven."
Voor meer informatie:
Jakub Krawczyk
Appolonia
Tel. +48 785 342 930
[email protected]
www.appolonia.pl