De wereldwijde ananasmarkt gaat een fase in waarbij ogenschijnlijke stabiliteit een groeiende complexiteit in de keten verbergt. Volumes bewegen en de vraag is in de meeste regio's aanwezig, maar het evenwicht tussen aanbod, prijzen en logistiek raakt steeds meer verstoord. In sommige markten zorgt een beperkt aanbod voor stevigere prijzen. In andere markten leiden vertragingen, onregelmatige leveringen en stijgende kosten voor korte-termijnverstoringen die moeilijk te voorspellen zijn. Tegelijkertijd beïnvloedt de concurrentie van seizoensfruit en veranderende consumentenvoorkeuren hoe snel fruit wordt afgezet.
© Viola van den Hoven-Katsman | AGF.nl
Logistiek speelt een steeds grotere rol. Tekorten aan containers, hogere brandstofkosten en langzamere scheepsrotaties beïnvloeden zowel het aanbod als de prijzen, zelfs in periodes waarin de vraag normaal gesproken wat rustiger is. Wat er op het eerste gezicht uitziet als een stabiele markt, is in werkelijkheid een markt waar kleine veranderingen in aanbod, transport of vraag de situatie snel kunnen omgooien. Flexibiliteit in inkoop en distributie wordt daardoor steeds belangrijker.
Nederland: Vertragingen ananasaanvoer door olielek
Een olielek bij een containerschip in de haven van Antwerpen heeft letterlijk zijn sporen nagelaten. "Hierdoor zijn er grote vertragingen en kunnen we vrijdag pas voor het eerst weer laden", vertelt een Hollandse importeur. Als gevolg daarvan zal er naar verwachting volgende week juist meer volumes op de markt komen. De vraag naar ananas is volgens de importeur best goed. Prijzen liggen op een niveau rond de 11 euro voor de middelmaat en 13-14 euro voor de gekleurde. Na tekorten van de afgelopen tijd neemt nu het aanbod en ook de kwaliteit toe. Wel zorgt het zomerfruit dat traditioneel op de markt komt voor concurrentie voor de ananasverkoop.
Duitsland: Costa Rica domineert aanbod terwijl de vraag aantrekt
Costa Rica domineert momenteel de Duitse supermarktmarkt voor ananas, gevolgd door Panama en Ghana. Nu de temperaturen buiten stijgen, trekt de vraag naar ananas licht aan. Supermarktacties helpen daarbij: verschillende aanbiedingen liggen momenteel rond de €2 per stuk. Het gaat daarbij vrijwel uitsluitend om ananas uit Costa Rica.
De importvolumes van ananas zijn de afgelopen jaren over het algemeen gedaald, maar Costa Rica blijft de belangrijkste leverancier aan Duitsland. In de supermarkten wordt ananas steeds vaker zonder kroon verkocht. Dat is handiger voor het transport en beter voor het milieu: kronen nemen ruimte in op pallets en in containers. Als de kroon al in het land van herkomst wordt verwijderd, past er meer fruit in dezelfde ruimte, wat de CO₂-uitstoot per ananas verlaagt. Retailketen Penny verkoopt al sinds september vorig jaar ananas zonder kroon.
Een groothandelaar meldt dat Costa Ricaanse ananas per schip momenteel schaars is en hoog geprijsd op de groothandelsmarkt. "Het aanbod is al twee maanden vrij krap, waardoor we nu groothandelsprijzen zien van ongeveer €15 tot €16 per krat van 11 kg." De vraag trekt momenteel licht aan. Naast ananas per schip wordt ook seizoensgebonden baby-ananas per vliegtuig uit Mauritius aangeboden.
Frankrijk: Evenwichtige markt met onzekerheid richting de zomer
De Costa Ricaanse ananasmarkt doet het momenteel goed, wat voor deze tijd van het jaar ongebruikelijk is. In plaats van te vertragen na Pasen blijft de vraag sterk. Dat komt deels doordat zomerfruit zoals aardbeien duur is, waardoor consumenten uitwijken naar ananas. Tegelijkertijd is het beschikbare volume beperkt, waardoor de prijzen rond de €15 tot €17 per doos liggen.
Een belangrijk knelpunt zijn de zeevrachttarieven. Sinds eind februari zijn die gestegen door geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten, met name rond de Straat van Hormuz, en door hogere brandstof- en containerkosten. Sinds februari zijn de containerprijzen met ongeveer €420 gestegen. Handelaren vangen een deel van die stijging op, maar zullen die mogelijk moeten doorberekenen als de situatie verslechtert.
Aan de productiekant is de situatie op korte termijn evenwichtig, al zijn de volumes wat onregelmatig. Eind juli wordt een productiepiek verwacht, doordat de bloei dit jaar eerder op gang kwam. Daarnaast wordt er meer klein fruit naar Europa verscheept, omdat de verwerkingssector, met name voor sap, minder rendabel is geworden.
Verschillende factoren kunnen de markt de komende weken beïnvloeden. Een sterke vraag in Noord-Amerika, mede door het WK 2026, kan een groot deel van de volumes opslokken en het aanbod in Europa beperken. Verdere geopolitieke spanningen kunnen de vrachtkosten opdrijven, wat de ananasprijzen omhoog kan stuwen en consumenten kan doen overstappen op zomerfruit.
Spanje: Ananasmarkt onder druk door kosten en logistiek
De ananasverkoop in Spanje staat momenteel onder druk door stijgende kosten, logistieke onzekerheid en een vaste maar prijsgevoelige vraag. In het eerste kwartaal van 2026 zijn de volumes mogelijk licht achtergebleven, zoals gebruikelijk in deze periode, maar over het algemeen ligt het aanbod nog binnen de verwachte niveaus voor het seizoen. Toch zorgt de mondiale situatie voor onzekerheid, vooral door klimatologische en logistieke factoren.
Costa Ricaanse ananassen vormen veruit de belangrijkste importstroom op de Spaanse markt. De prijzen blijven hoog nadat de jaarlijkse programma's zijn afgerond, met een stijging van ruim 20%. De hogere teelt- en afzetkosten, in combinatie met de mondiale economische context, spelen hierbij een doorslaggevende rol. Daarbovenop komen gestegen logistiekkosten, verergerd door geopolitieke spanningen zoals de oorlog in Iran, waardoor brandstof duurder is geworden. "Deze stijgingen in prijzen en logistiekkosten hebben geleid tot extra druk op de afzet, hoewel we ons zo goed mogelijk hebben aangepast door alternatieve oplossingen te zoeken om concurrerend te blijven en aan de vraag te voldoen," aldus een belangrijke importeur en handelaar in Spanje.
Ondanks alles blijft de consumptie op peil. "De vraag blijft sterk, zowel op de binnenlandse markt als in de exportmarkten, al hebben prijsstijgingen wel impact op de afzetvolumes. Internationale markten blijven interesse tonen in ananas, vooral in Europa en de Verenigde Staten; echter kunnen de hoge prijzen ertoe leiden dat sommige consumenten uitwijken naar alternatieven," aldus de importeur.
Op commercieel vlak blijkt dat prijs en kwaliteit steeds belangrijker worden voor de consument. "Wat prijzen betreft is de concurrentie sterk, maar de kwaliteit van Costa Ricaanse ananas wordt nog steeds gewaardeerd en de vraag blijft stabiel. Tegelijk zorgen de oorlog in Iran en andere externe factoren voor instabiliteit in prijzen en logistiek, wat de komende maanden tot onzekerheid kan leiden."
Vooruitkijkend blijven er belangrijke uitdagingen bestaan. "De logistiekkosten en brandstofprijzen blijven stijgen door externe factoren zoals de oorlog in Iran, en dat blijft een grote uitdaging. Daarnaast is er onzekerheid in de internationale vraag, omdat hoge prijzen ertoe kunnen leiden dat sommige markten alternatieven zoeken, wat impact kan hebben op de afzetvolumes," aldus de importeur.
Italië: Sterkere vraag stuurt ananasprijzen omhoog
De ananasmarkt doet het beter dan aan het begin van het jaar. Sinds half maart trekt de vraag aan en is het aanbod beperkt. In deze overgangsperiode, voordat het eigen zomerfruit beschikbaar komt, profiteren ananas van gunstige marktomstandigheden en liggen de prijzen hoger.
Toch zijn er factoren die de markt onder druk zetten. Het conflict in het Midden-Oosten drijft de logistieke kosten op. Er is een vertraging in de omloop van zeecontainers en een tekort aan lege containers in de teeltlanden. Ook brandstofkosten drukken op de keten. De prijzen zijn gestegen voor zowel het transport van ananas van de plantages naar de havens als voor het zeevracht, door noodtoeslagen op brandstof van rederijen. In Italië zijn de binnenlandse transportkosten met 6% tot 15% gestegen.
Costa Rica blijft de belangrijkste herkomst op de Italiaanse markt. Wat de vraag betreft, groeit de interesse in op de plant gerijpte ananas, maar dat blijft een nicheproduct met hogere kosten en productierisico's. De supermarkten vragen vooral groene ananas, vanwege de prijs en de grotere beschikbaarheid. "Tijdens de paasdagen verkochten supermarkten flink meer ananas. De vraag steeg met 30% tot 40%. Dat ging gepaard met hogere prijzen. Ook op de traditionele markten gingen de prijzen omhoog, al bleef de vraag daar wat gematigder", aldus een groothandelaar in Midden-Italië.
De komende drie tot vier weken, tot half mei, wordt er een stabiele markt verwacht wat betreft prijzen. Het beperkte aanbod door containerproblemen ondersteunt dat.
Noord-Amerika: Meer ananas beschikbaar, maar kleine maten schaars
De ananasvolumes nemen toe in Noord-Amerika, maar de maten 6 en 7 blijven schaars. Tussen januari en maart lagen de volumes ongeveer 8% onder die van vorig jaar. Vanaf deze maand worden de niveaus naar verwachting vergelijkbaar met 2025.
In Costa Rica, een belangrijk teeltgebied, viel eerder deze maand meer regen. De hogere neerslag van de afgelopen maanden heeft ook geleid tot problemen in het gewas: nieuwe plagen en ziekten drukken op de beschikbare volumes. Daarnaast vertraagt de overgang van zomer naar winter de ontwikkeling van suikergehalte en kleur in het fruit.
De vraag is in evenwicht met het huidige aanbod voor de meeste maten, behalve voor maten 6 en 7, waar de vraag het aanbod overtreft.
Door het beperkte aanbod en hogere productie- en transportkosten liggen de prijzen boven die van vorig jaar. Binnenlands transport blijft wereldwijd lastig door geopolitieke omstandigheden, wat leidt tot een tekort aan chauffeurs en hogere brandstoftoeslagen. Ook de zeevracht is gestegen en schepen die de Amerikaanse westkust aandoen, hebben vertraging opgelopen. Vooruitkijkend worden de volumes naar verwachting geleidelijk groter, met een betere smaakkwaliteit.
Zuid-Afrika: Luchtvrachtcapaciteit beperkt de export
De export van Zuid-Afrikaanse ananas, voornamelijk kleine aantallen van het Queen-ras, richt zich vooral op het Midden-Oosten. De luchtvrachtcapaciteit was beperkt door minder vluchten vanuit Johannesburg en Durban, maar de export trekt nu licht aan. Kleine hoeveelheden gaan ook naar Europa en Rusland.
Op de binnenlandse markt ligt de gemiddelde prijs voor dozen van 8 kg op R10,35 per kg (€0,60) op de versmarkt in Johannesburg. De markt staat onder druk door het buiten-seizoensgewas, dat niet de kwaliteit haalt van het hoofdgewas, zegt een teler. Dit gebeurt elk jaar op dit moment.
Richting de winter hangt de ananasprijsvorming af van het aanbod van ander fruit. "Als ander fruit zoals citrus goedkoop is, drukt dat ook de ananasprijzen omlaag, zelfs als het ananasaanbod krap is", zegt hij. Hij voegt eraan toe dat winterananas minder zoet is dan ananas die in de zomer wordt geteeld.
Queen-ananas voor verse consumptie wordt geteeld in KwaZulu-Natal, terwijl Cayenne-ananas voor sapproductie afkomstig is uit de Oostkaap. Tijdens de lockdown stegen de ananasprijzen doordat consumenten ze thuis gebruikten voor eigen bereiding. Hoewel de prijzen sindsdien zijn gestabiliseerd, ligt het basisniveau nog steeds hoger dan voor de pandemie. "Naar mijn mening is de bodem nu bereikt, maar die bodem ligt niet meer zo laag als vóór corona", zegt een teler.
Panama: Vraag overtreft aanbod op exportmarkten
De Panamese markt laat een gestage groei zien, waarbij de vraag het aanbod overtreft, met name in Europa. Luchtexport maakt het mogelijk om in het premiumsegment te opereren, waar de prijzen stabiel blijven, al staan de marges onder druk door stijgende kosten voor energie, meststoffen en vracht. Internationale prijzen vertonen een stijgende lijn, gedreven door de vraag na de pandemie en een lager aanbod van concurrenten. De kwaliteit en zoetheid van het product houden Panama sterk in dit hoogwaardige nichesegment.
Costa Rica: Stabiele prijzen met kostgestuurde stijgingen
De Costa Ricaanse markt laat relatief stabiele prijzen zien, met referentieprijzen van €7,80 tot €8,70 per kist (af fabriek) voor verse ananas. Er is wel een lichte neerwaartse druk in periodes van seizoensmatig overaanbod. Tegelijkertijd zijn de prijzen op jaarbasis met zo'n 30% gestegen door hogere productie- en logistieke kosten. Schommelingen in het aanbod door weersomstandigheden zorgen tijdelijk voor prijsdruk, terwijl de industriële vraag naar sap de prijzen in bepaalde periodes heeft ondersteund.
Ecuador: Hogere exportprijzen en groeiende uitvoer
Ecuador laat een stijgende trend zien in exportprijzen. In 2025 liggen die rond de €0,53 per kg, boven het historisch gemiddelde van €0,48 per kg. Die stijging is deels te danken aan een lager aanbod uit Costa Rica, wat Ecuador een sterkere positie geeft op internationale markten. De exportbestemmingen zijn meer geconcentreerd, met de EU als belangrijkste markt en een groeiende aanwezigheid in de VS. Fytosanitaire uitdagingen, waaronder quarantaineslakken, verhogen de kosten en brengen commerciële risico's met zich mee, met name in markten zoals Chili. Desondanks blijft de sector groeien in waarde en exportvolume.
Australië: Wisselvallig weer zorgt voor schommelend aanbod
Een grote golf van "natuurlijke bloei" heeft de Australische ananasmarkt flink door elkaar geschud. Binnen enkele weken sloeg een overschot om in een tekort. Langdurige bewolking en wisselvallige weersomstandigheden zetten de ananasoogst onder druk en leidden tot vroegtijdige bloei.
Het verlies van controle over de groeicyclus zorgde eerder dit jaar voor een grote productiepiek, gevolgd door de krapte waar de markt nu mee te maken heeft. Maar omdat het slechte weer niet overal in het teeltgebied even hard toesloeg, verwachten handelaren dat de verminderde aanvoer niet al te sterk merkbaar zal zijn in de winkel.
Volgende week: Overzicht wereldmarkt tomaten
