"Over het geheel genomen waren de komkommerprijzen in 2025 behoorlijk goed. Wel hadden we te maken met een verhoogde plaagdruk, wat in de teelt voor de nodige uitdagingen heeft gezorgd. De opbrengsten lagen daardoor in vergelijking met meerdere jaren eerder onder het gemiddelde, terwijl de tomatenoogst juist iets hoger uitviel. Inmiddels weten we hoe we met de plaagdruk moeten omgaan en zijn we voor het nieuwe seizoen goed voorbereid," zo vat groenteteler Christian Zeiler de situatie samen.
Verbetering van de consumentenstemming noodzakelijk
Naast de teeltlocaties in het oosten van Oostenrijk exploiteert Zeiler een komkommerbedrijf in het westen van Hongarije, vlak bij de Oostenrijkse grens. De opbrengsten van dit bedrijf worden volledig via geselecteerde afzetpartners geëxporteerd naar het Europese buitenland. Vanuit teeltkundig perspectief verwacht de gedreven teler ook in het komende jaar aanhoudende uitdagingen op het gebied van de kostenstructuur. "De kosten – of het nu gaat om energie, personeel of belastingen – zullen naar verwachting ook volgend jaar niet dalen, maar eerder verder stijgen. Tegelijkertijd staan de winkelprijzen onder druk om de inflatie te beteugelen. Daarbovenop komen de teeltvoorschriften waarmee wij in Oostenrijk te maken hebben, in tegenstelling tot de zuidelijke landen. Dit concurrentienadeel blijft een serieuze uitdaging."
Aan de afzetkant rekent Zeiler op een verbetering van de consumentenstemming in het nieuwe jaar. "Het eerste kwartaal zal naar alle waarschijnlijkheid nog terughoudend zijn, maar richting het voorjaar zal de koopkracht hopelijk weer wat aantrekken. Na ongeveer twee crisisjaren is dat wat mij betreft ook hard nodig."
© Hugo Huijbers | AGF.nl
Christian Zeiler op het podium tijdens het Tomatencongres 2023.
Omschakeling naar HR-rassen en komkommerteelt
Los van de actuele marktsituatie blikt Zeiler terug op enkele bewogen jaren. "In 2021 en 2022 hadden we op onze bedrijven te maken met meerdere ToBRFV-infecties. Dat heeft in belangrijke mate geleid tot een volledige herstructurering van ons bedrijf. Onze Oostenrijkse tomatenbedrijven zijn volledig omgeschakeld naar hoogresistente rassen van gerenommeerde veredelingsbedrijven. Het Hongaarse tomatenbedrijf is daarentegen omgebouwd tot een sterk geautomatiseerd komkommerteeltbedrijf. Daar worden nu op circa 8,5 hectare uitsluitend komkommers geteeld voor de exportmarkt. Als hogedraadteelt is komkommer sterk vergelijkbaar met tomaat, waardoor dit voor ons de juiste stap was."
De zoektocht naar de juiste tomatenrassen was volgens hem een langdurig traject. "Er waren rassen die we jarenlang hebben geteeld, maar waar we noodgedwongen afscheid van moesten nemen. Het was soms een uitdaging om een geschikt, belichtbaar alternatief te vinden dat ook voldoet aan de eisen van de handel. In die zin moesten we echt op de resetknop drukken." Tegenwoordig groeien en gedijen op de verschillende locaties vijf rassen, voornamelijk cherrytomaten, aangevuld met trostomaten.
Ook de toekomstige invoering van de EU-verpakkingsverordening (PPWR) per 1 januari 2030 houdt de gemoederen in de glastuinbouw bezig. Zeiler is kritisch over de praktische uitvoerbaarheid van de PPWR-verpakkingswet. "De tomatenmarkt leunt sterk op impulsaankopen: veel consumenten kopen intuïtief een schaaltje tomaten. Daarbij zijn versheid en de staat van de tomaten doorslaggevend. Het gaat om waarden als transparantie, productbescherming, hygiëne en houdbaarheid. Al deze aspecten realiseren binnen de nieuwe verpakkingsverordening wordt zonder meer spannend en uitdagend. De vraag is hoe duurzaam het uiteindelijk is als de nieuwe wet leidt tot hogere afschrijvingen op de winkelvloer. Duurzaamheid zou hier als een integraal concept moeten worden bekeken. In de basis ben ik als teler voorstander van duurzame verpakkingen, zolang de kwaliteit van het te vermarkten product daar niet onder lijdt," besluit Zeiler.
Voor meer informatie:
Christian Zeiler
Zeiler Gemüsevertrieb GmbH
Gärtnerweg 1
A-2482 Münchendorf, Oostenrijk
Tel.: +43 2259 870 720
[email protected]
www.tomaten.at
