Aardbeien telen is zeer intensief, ziet Jonathan Miller, technisch
directeur van Redberry Farm in Blanco, Zuidkaap, waar de eerste aardbeien 22 jaar geleden werden geteeld.
"Aardbeienteelt is een grappig spel, zei mijn vader altijd, dingen kunnen zeer snel veranderen. We hebben ons ritme gevonden door te leren van onze fouten."
De afgelopen 3 jaar hebben zijn hun aardbeienexport sterk opgevoerd, zegt hij.
"Ongeveer 60% van onze oogst is bestemd voor de export, terwijl dat vorig zo'n 50% was. De exportmarkt in het Midden-Oosten is echter een zeer vluchtige markt die voorzichtig benaderd moet worden bij de export van zachtfruit."
Redberry Farm exporteert deze tijd van het jaar nog steeds, ook al neemt de oogst van de kortedagrassen, die het best gedijen in hun gebied, af. Exporteurs Afriberry en Toro Fruit verkopen hun merkfruit vooral aan Dubai en Saoudi-Arabië.
De export van aardbeien is lastig: het beste waar zij op kunnen hopen is een houdbaarheid van 12 dagen. "Kleine foutjes in de koelketen kunnen veel kosten. Meestal vliegen we vanaf Johannesburg, daar zijn meer vluchten. De laatste weken hebben we niet veel kunnen verzenden vanuit Kaapstad vanwege brandstoftekorten en de frequentie van de vluchten."
Door het initiatief van hun buurman (PHC) om de eisen van de consument te veranderen door verschillende verpakkingen te introduceren, is de verkoop van de witte 1 kilo exportdoos gestegen in het Midden-Oosten gestegen, ziet Jonathan, en met deze verpakking kan iets meer volume per vlucht worden vervoerd.
Risico van overaanbod van binnenlandse aardbeien
Hun exportdoos is ontworpen om zich te onderscheiden van de doos die zij lokaal gebruiken.
De vraag naar 1 kilo dozen met aardbeien is gestegen het Midden-Oosten (foto aangeleverd door Redberry Farm)
"De grote zorg is dat we soms rijper fruit sturen naar de lokale markten in Johannesburg en Kaapstad en het risico bestaat dat het fruit dat gekocht wordt en zonder ons medeweten wordt geëxporteerd naar het Midden-Oosten, terwijl het niet bestemd was voor de export. Dan concurreren we onbedoeld met onszelf als gevolg van diverse leveranciers die hetzelfde merk gebruiken maar producten met een andere kwaliteit. Dat zorgt voor prijsverlaging."
Vooral door het overaanbod op de thuismarkt en de slechte prijzen in september, als aardbeientelers in het hele land oogsten, zouden telers steeds meer kijken naar meer export, waardoor de reputatie van Zuid-Afrika in het Midden-Oosten onder druk komt te staan.
"We zien hele lage marktprijzen als iedereen piekt. Je betaalt alleen voor het verpakken," merkt hij op. "Voor ons, als bedrijf dat al lang aardbeien teelt en over de nodige systemen beschikt, is het goed dat de sector groeit, maar het risico van overaanbod is zorgwekkend op de lange termijn, vooral als de vraag niet meegroeit met het aanbod."
Ze willen graag voorkomen dat met aardbeien hetzelfde gebeurt als met de blauwe bessensector, zegt hij, waar nationaal en internationaal overaanbod gedurende specifieke periodes in het jaar de prijzen omlaag gebracht hebben tijdens de laatste drie seizoenen.
Er zijn nieuwkomers in de aardbeiensector, maar slechts twee teeltbedrijven die de Zuid-Afrikaanse telers voorzien van plantmateriaal voor aardbeien voor voortdurende heraanplant, waardoor de beschikbaarheid van plantmateriaal beperkt is.
Toename van aardbeien en kiwi's buiten het seizoen
"We willen graag de teelt van aardbeien buiten het seizoen uitbreiden door nu te planten, voor vruchten in januari, februari en maart. In veel gebieden is het moeilijk om aardbeien te telen tijdens de zomerpiek, maar in George wordt het niet te warm, dus kunnen we in die periode profiteren van de hogere lokale prijzen. Stellenbosch is ook nog bezig, maar zij minderen eerder dan wij, en als zij stoppen zijn wij de enige aanbieder in de Zuidkaap en Hankey in de Oostkaap."
Hij vervolgt: "We krijgen goede prijzen in oktober, maar we worstelen ook met hitte en kwaliteit, dus we moeten ook kijken naar persen en invriezen en tegen eind november wordt het nog lastiger om de oogst en kwaliteit bij te houden."
Jaren van proberen en totale mislukking met rassen uit Israël en Californië die wel groeiden maar niet bloeiden, brachten Jonathans vader, Mark Peter Miller, tot de realisatie dat in de Zuidkaap vooral kortedagrassen geplant moeten worden (met enkele dagneutralen voor het tussenseizoen).
Dat leverde nog steeds een gat op in maart en april, die zij nu hebben gevuld met Soreli gele kiwi's en kiwibessen. De laatste start in februari, gevolgd door de gele kiwi's een maand later.
"Het is een mooi ritme dat we gevonden hebben: de meeste aardbeienblokken eindigen in december en we planten pas weer eind maart of april," zegt hij.
Goede vooruitzichten voor de export van gele kiwi's
Toro Fruit exporteert zijn gele kiwi's naar het Midden-Oosten. Hij merkt op dat er goede mogelijkheden zijn om mooie kiwi volumes te vervoeren naar het Midden-Oosten en Europa. "Tot nu toe horen we dat de kwaliteit van de Zuid-Afrikaanse gele kiwi's uitstekend is. Als we dat zo kunnen houden, zijn de vooruitzichten goed."
Hun regio komt 4 tot 6 weken na de andere Zuid-Afrikaanse teeltbedrijven waar kiwi's worden geoogst; Reberry Farm start midden tot eind maart, waardoor ze een kleine voorsprong hebben op Nieuw-Zeeland.
Het afgelopen seizoen hebben zij hun kiwi's verpakt in hun aardbeienpakstation (een omgebouwd champignonpakstation), maar met de grotere oogst die zij dit seizoen verwachten, zullen ze het verpakken van de kiwi's verplaatsen naar een pakstation voor avocado's vlakbij.
"We zijn nog bezig de lokale markt voor kiwibessen te peilen. We werken daarin samen met Freshmark en hebben onze eigen winkel hier op het teeltbedrijf. Dat helpt bekendheid te genereren voor die niche-gewas," legt hij uit.
"Ik vind kiwibessen heel zoet vergeleken met normale kiwi's. We zijn gewend aan bessen, daarom hebben we voor dit niche-gewas gekozen."
Voor meer informatie: 
Jonathan Miller
Redberry Farm
[email protected]
www.redberryfarm.co.za
