Voor de Nederlandse wegtransportsector staat 2026 in het teken van verandering, stelt ABN AMRO in een nieuwe sectorupdate. Hogere kosten, energietransitie en de vrachtwagenheffing zetten bedrijven onder druk, terwijl elektrisch vervoer een steeds groter concurrentievoordeel biedt.
© Lougassi Gilles | Dreamstime
Volgens Karel van Rooij, CEO van Van den Broek Logistics, rijdt het merendeel van de Nederlandse vloot nog op diesel. "Op dit moment is de dieseltruck natuurlijk nog veruit de marktleider. Er wordt wel elektrisch gereden, maar dat zijn geen grote aantallen. Er zijn dus nog veel vervoerders die moeten beginnen met elektrificatie van de vloot."
Zelf laadinfrastructuur aanleggen
Karel benadrukt dat investeringen in elektrische vrachtwagens alleen effectief zijn als bedrijven ook zelf laadinfrastructuur aanleggen. "Dan kun je goedkoop opladen, laten we zeggen voor 25 cent per kWh. Heb je die mogelijkheid niet, en moet je buiten de deur laden voor misschien wel 50 of 60 cent per kWh, dan heb je enorme meerkosten. De komende jaren zal het concurrentievoordeel voor elektrisch vervoer alleen maar toenemen. Ook door de vrachtwagenheffing."
Het versneld omschakelen naar elektrisch vervoer is volgens Karel vooral voor grote bedrijven een uitdaging. "Wil je bijvoorbeeld rond 2030-2035 je vloot van 100 auto's versneld omzetten naar elektrisch, dan moet je zoveel gelijktijdig investeren in auto's, infrastructuur en kennis, dat ga je niet redden. Het brengt de continuering van een transportbedrijf en de positionering in de markt ernstig in gevaar."
Kostenstijging door vrachtwagenheffing
De vrachtwagenheffing leidt dit jaar tot hogere lasten voor bijna alle vervoerders. Bart Banning, sectorexpert Transport en Logistiek bij ABN AMRO, noemt de heffing een instrument om de energietransitie te versnellen. "Het omslagpunt waarop zero-emissievoertuigen economisch interessant worden, komt hierdoor dichterbij. Doe je dat niet, dan zet je de toekomst van je bedrijf op het spel."
Bart benadrukt dat bedrijven de kosten moeten doorberekenen aan hun opdrachtgevers en tegelijkertijd moeten kijken naar efficiency en samenwerking. "De discussie moet niet alleen gaan over kostenstijging, maar over kostenbeheersing. Hoe kun je samen slimmer vervoeren?"
Dringend overleg met opdrachtgevers nodig
Ook Paul Poppink van Transport en Logistiek Nederland (TLN) ziet het belang van overleg met opdrachtgevers. "Ga zo snel mogelijk om de tafel met je opdrachtgevers, als je nog niet gedaan hebt. Het kan niet zo zijn dat andere ketenpartijen de kostenstijging van zich afhouden. In België en Duitsland, waar ze al veel langer tol hebben, gaat dat met die ketenverantwoordelijkheid niet anders."
Volgens Paul is het verschil tussen kleine en grote vervoerders niet doorslaggevend voor de weerbaarheid tegen hogere kosten. "Kleine bedrijven zijn flexibel en hebben minder overhead. Het verschil is groter bij elektrificatie of digitalisering, waar grotere schaal een voordeel biedt."
2026 een beslissend jaar
Bart noemt 2026 een beslissend jaar. "De sector moet accepteren dat kosten blijven stijgen en zich richten op een nieuwe realiteit. Zorg dat dit niet de nekslag van je bedrijf wordt. Pak nu de ruimte die er nog is en kijk samen met je opdrachtgevers wat je opties zijn."
Bron: ABN AMRO