De banaan is in twintig jaar de enige vrucht waarvan de prijs niet steeg

"2025 was een spectaculair jaar voor de Colombiaanse bananensector", zegt Emerson Aguirre, voorzitter van de Colombiaanse bananentelersvereniging Augura. Verbeterde bemesting en drainage, gecombineerd met gunstige regenval in het eerste halfjaar, leidden tot de hoogste oogstopbrengst in dertig jaar. Vooral in de regio Urabá steeg de productiviteit met meer dan 15% ten opzichte van 2024.

© AUGURA

Maar 2026 begon anders. "We hebben regenval gezien zoals nooit eerder in de afgelopen twintig jaar", zegt Aguirre. Plantages en logistieke infrastructuur raakten overstroomd, waardoor vertragingen in de verschepingen ontstonden. Volgens voorlopige ramingen van de sector is zo'n 1.200 hectare getroffen. Een volledige inventarisatie loopt nog.

Wisselkoers en stijgende kosten
Daar komt de wisselkoers nog bij. Na een 2025 waarbij de dollar rond de 4.400 peso schommelde, is die nu gezakt naar circa 3.620 peso. Samen met een inflatie van ongeveer 6% en hogere loonkosten legt dat flinke druk op de winstmarges.

© AUGURA

Op het vlak van arbeidsvoorwaarden benadrukt Aguirre dat een bananenteler gemiddeld 2,8 miljoen peso per maand verdient — 1,8 keer het Colombiaanse minimumloon. 92 procent van de arbeiders valt onder een collectieve arbeidsovereenkomst.

© AUGURAMarkt en prijs
De belangrijkste afzetmarkten voor 2026 blijven de Europese Unie, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. De meeste telers hebben een Fairtrade-certificering, maar Aguirre nuanceert: "Dat betekent niet dat de markt alles wat gecertificeerd is ook daadwerkelijk als Fairtrade afneemt." De sociale premie heeft daardoor in de praktijk beperkte impact.

Over de prijs is hij duidelijk. Er zijn vaste contracten, maar door de overstromingen beroept de sector zich op overmacht en vraagt om prijsaanpassingen. "Het kan toch niet zo zijn dat de banaan in twintig jaar de enige fruitsoort is waarvan de prijs niet is gestegen", zegt hij, wijzend op de prijsontwikkeling van bijvoorbeeld sinaasappelen en appelen. "De banaan is een lokkertje voor de supermarkt, en wij worden helaas weggezet als het goedkope fruit." Volgens Aguirre moet de prijs recht doen aan de sociale, arbeids- en milieu-eisen waaraan telers moeten voldoen.

Fusarium onder controle, maar waakzaamheid geboden
Sinds de eerste detectie van Fusarium Tropical Race 4 in 2019 telt Colombia zo'n 300 aangetaste hectaren, op een totaal van 53.000. Augura geldt inmiddels wereldwijd als een voorbeeld van succesvolle indamming. Toch waarschuwt Aguirre: "We mogen onze waakzaamheid niet verslappen", zeker nu de overstromingen nieuwe risico's met zich meebrengen.

© AUGURA

2026 omschrijft hij als "een uiterst uitdagend jaar". Zijn boodschap aan de Europese markt is kort en krachtig: "De beste manier om te helpen, is een betere prijs betalen."