De notensector in Portugal heeft de afgelopen twintig jaar een grote transformatie doorgemaakt en krijgt steeds meer erkenning, zegt Nuno Russo, directeur van de vereniging Portugal Nuts. "Binnen de bredere evolutie van de Portugese land- en tuinbouw – gekenmerkt door modernisering, internationalisering en diversificatie van gewassen – zijn noten uitgegroeid tot een van de meest dynamische en veelbelovende segmenten in de nationale AGF-sector. Met de groei van noten op nationaal niveau zijn er nieuwe investeringen ontstaan, zowel binnenlands als buitenlands, in de teelt en verwerking, wat de stijgende trend in de sector en de hoeveelheid verwerkte noten verklaart."
© Portugal Nuts
"De afgelopen jaren heeft de sector door tijdelijke klimaatproblemen slechte oogstresultaten geboekt, wat de groei vertraagde," legt Russo uit. "Met een regulier jaar voor de boeg verwachten we dat de sector zijn opwaartse traject zal voortzetten. Er is behoefte aan investeringssteun, gekoppeld aan het notencluster in Portugal, om een meer 'verticale' waardeketen te creëren. Dit kan de waarde van de nationale productie verhogen en de kwaliteit verbeteren, zodat noten op internationale markten kunnen worden geplaatst."
Russo wijst op een bijzonder voorbeeld: "Voor walnoten beschikt Portugal over de grootste verwerkingsunit van Europa, uniek in omvang en capaciteit, met de mogelijkheid om 6.000 ton walnoten met schaal en kern te verwerken, verpakken en verzenden."
Sterke groei en internationaal profiel
De Portugese notensector laat solide groei zien, met een direct effect op de economie, handelsbalans en het wereldwijde imago van Portugese AGF-producten. "Met een zelfvoorzieningsgraad van circa 140% en een positieve handelsbalans van €76,4 miljoen zijn Portugese noten nu synoniem voor kwaliteit, duurzaamheid en innovatie. Portugal is de tweede grootste amandelproducent van Europa en staat wereldwijd in de top 5 van producenten en exporteurs van amandelen. Het is een van de top 10 producenten van pijnboompitten en een van de grootste walnotentelers, nabij de top 10 wereldwijd."
Russo benadrukt het belang van water: "Irrigatie die volledig voorziet in de waterbehoefte verhoogt het productief potentieel aanzienlijk. Recent zijn nieuwe irrigatiepercelen aangelegd met hoge opbrengstpotentie. Door klimaatverandering is water echter tijdelijk ongelijk beschikbaar, waardoor wateropslag, efficiënte irrigatie en overheidsbeleid cruciaal zijn voor een duurzame productie, zowel ecologisch, sociaal als economisch."
© Portugal Nuts
De ontwikkeling van de Alqueva-irrigatie, het grootste kunstmatige stuwmeer van Europa, was volgens Russo doorslaggevend voor de transformatie van de Portugese notensector. "Hierdoor konden moderne, technologisch geavanceerde boomgaarden worden aangelegd, gericht op efficiënt gebruik van water, wat vooral de groei van amandelen en walnoten stimuleerde. In de afgelopen jaren zijn watertoewijzingen aangepast en nu bijna toereikend voor de sector, die vergelijkbaar is met high-performance boomgaarden in Californië of Australië."
Uitbreiding van areaal en productie
Het areaal voor amandelen en walnoten is fors toegenomen: "De oppervlakte voor amandelteelt is in tien jaar verdubbeld tot 52.000 hectare. Walnoten beslaan 5.400 hectare, en de totale oppervlakte voor notenboomgewassen is meer dan 110.000 hectare, een stijging van 54% in tien jaar. De nationale notenproductie groeit door, versterkt de internationale positie en trekt investeringen aan, waarmee Portugal zich als wereldspeler in productie en export van noten positioneert."
Russo ziet veel potentieel voor Europese landen, ook al gaat momenteel het merendeel van de productie naar één afzetland: Spanje. "Met de groei van de nationale productie verwachten we een flinke stijging van de export van gedroogd fruit. Portugal kan zich onderscheiden door de nabijheid van Europese consumentenmarkten, efficiënte en duurzame productie, en de uitstekende kwaliteit van de binnenlandse oogst."
© Portugal Nuts
Recordexport in 2024
"In 2024 exporteerde Portugal voor meer dan €130 miljoen aan noten, waarbij amandelen met €100,24 miljoen de lijst aanvoeren – een stijging van 68,6% ten opzichte van 2023. Ook walnoten lieten een aanzienlijke stijging zien tot €2,2 miljoen, +27,8% ten opzichte van het voorgaande jaar," licht Russo toe.
Internationale ambities
Russo ziet in vakbeurzen zoals Fruit Logistica kansen om het groeipotentieel verder te benutten: "Ons internationaliseringsproject NUTSbyPORTUGAL richt zich op promotie- en marketingactiviteiten, handelsmissies en beurzen. Dit biedt inzicht in de sector, concurrentie, marktdynamiek en nieuwe samenwerkingsmogelijkheden om de export en concurrentiekracht verder te vergroten, bijvoorbeeld in Duitsland, met duurzaam geproduceerde noten."
Van bescheiden tot strategisch
Nog maar tien jaar geleden waren noten een bescheiden onderdeel van de Portugese land- en tuinbouw. Russo: "Vandaag de dag zijn noten een van de meest dynamische, duurzame en strategische sectoren in Portugal, met een opmerkelijke groei in oppervlaktes en economische waarde. Ze behoren tot de permanente gewassen met het hoogste toegevoegde waarde- en exportpotentieel, en transformeren het concept van moderne landbouw volledig."
Voor meer informatie:
Nuno Russo
Portugal Nuts
[email protected]
https://portugalnuts.pt/en/
