Wat is het effect van een groenterijk voedingspatroon op de kwaliteit van leven van mannen met prostaatkanker? En wat betekent het voor patiënten wanneer zij tijdens hun behandeling actief aan de slag gaan met voeding en leefstijl? Die vragen staan centraal in een wetenschappelijk onderzoek van het Erasmus Medisch Centrum, waarin patiënten wekelijks groenterijke recepten ontvangen en – in een deel van de studie – een groentebox met producten van regionale telers. Greenport West-Holland is een van de partners.
Onlangs kwamen patiënten, artsen, onderzoekers en telers samen bij BoereGoed in Naaldwijk om gezamenlijk de groenteboxen in te pakken. Het moment maakt zichtbaar waar het onderzoek over gaat: voeding niet als los advies, maar als dagelijkse praktijk tijdens behandeling.
© Greenport West-Holland
Van links naar rechts: Fred Mattern (BoereGoed), Lionne Venderbos (Erasmus MC), Gaston Remmers (Mijn Data Onze Gezondheid), Chris Bangma (Erasmus MC), Natasja van der Lely (Greenport West-Holland)
Onderzoek naar voeding en kwaliteit van leven
Het onderzoek richt zich op twee samenhangende aspecten. Enerzijds onderzoekt het Erasmus MC de invloed van specifieke inhoudsstoffen in groenten op onder meer bloedwaarden en ervaren kwaliteit van leven. Zo zijn tomaat en paprika rijk aan lycopeen, een stof die in eerder onderzoek in verband is gebracht met prostaatkanker. In deze studie wordt onderzocht of een voedingspatroon met veel van deze inhoudsstoffen meetbare effecten laat zien.
Daarnaast wordt gekeken naar de rol van actieve betrokkenheid van patiënten. Wat doet het met mensen wanneer zij zelf koken, bewuster eten en structureel aandacht hebben voor voeding en leefstijl, naast hun medische behandeling? Het gevoel van regie en ervaren gezondheid maakt expliciet onderdeel uit van het onderzoek.
Uroloog en onderzoeker prof. dr. Chris Bangma (Erasmus MC): "We onderzoeken niet of voeding geneest, maar wat het betekent voor kwaliteit van leven en hoe mensen zich voelen tijdens hun behandeling. Dat vraagt om zorgvuldig en goed onderbouwd onderzoek."
'Je bent niet alleen patiënt, je doet zelf ook iets'
Voor deelnemers betekent het onderzoek vooral dat zij actief bezig zijn met hun dagelijks leven. Een van de deelnemende patiënten: "Door zelf te koken en bewuster met voeding bezig te zijn, voelt het alsof je naast de medische behandeling ook zelf iets kunt doen. Dat geeft rust en houvast in een periode waarin veel onzeker is."
Patiënten koken zelf met groenteboxen van telers
Aan het onderzoek nemen circa 100 patiënten deel, verdeeld over drie groepen: een groep volgt de richtlijnen van de Schijf van Vijf, een groep ontvangt groenterijke recepten met specifieke inhoudsstoffen, en een groep ontvangt deze recepten én een wekelijkse groentebox met groenten van telers uit de regio.
De groenteboxen worden samengesteld door BoereGoed in Naaldwijk, in samenwerking met regionale glastuinbouwbedrijven. De inhoud van de box is afgestemd op de voedingsdoelen van het onderzoek en biedt verse groenten die passen binnen het aanbevolen voedingspatroon.
Voeding als onderdeel van zorgpraktijk
Natasja van der Lely, programmamanager Gezondheid bij Greenport West-Holland: "Dit onderzoek laat zien hoe zorg en glastuinbouw elkaar kunnen versterken. Voeding wordt hier geen los leefstijladvies, maar een concreet onderdeel van het dagelijks leven van patiënten tijdens hun behandeling. Telers leveren daarmee een zichtbare bijdrage aan de kwaliteit van leven."
Samenwerking zorg en voedselketen
Het onderzoek wordt uitgevoerd door het Erasmus MC in samenwerking met Greenport West-Holland, Stichting Mijn Data Onze Gezondheid, Nature of Being en BoereGoed. De financiering is mede mogelijk gemaakt door De Westlandse Ride / Team Westland, Rabobank Impactfonds, Gemeente Almere, European Personalised Medicine Associationen MMV / Steunfonds Amnestie.
