De Democratic Alliance (DA) heeft transportminister Barbara Creecy opgeroepen om de hervormingen in de Zuid-Afrikaanse havens te versnellen. Volgens de politieke partij blijven operationele tekortkomingen de exportprestaties en economische groei negatief beïnvloeden.
Volgens de DA waren de problemen vooral zichtbaar tijdens het recente fruitexportseizoen in de haven van Kaapstad. Woordvoerder transport en parlementslid Chris Hunsinger wees op herhaalde operationele storingen die de doorvoer van AGF-producten verstoorden.
"Fouten in de haven hebben de fruitsector honderden miljoenen rand aan verliezen en extra transportkosten gekost," aldus Hunsinger, wat overeenkomt met enkele miljarden euro's. Hij benadrukte dat hoewel harde wind de terminalactiviteiten verstoorde, Transnet geen adequate herstelplanning had zodra de omstandigheden verbeterden. Ook verwees hij naar gezondheids- en veiligheidsbeperkingen door windoperaties en personeelsbeperkingen tijdens de feestdagen als aanhoudende zwaktes.
Hunsinger erkende dat er onder de huidige leiding van Transnet beperkte vooruitgang is geboekt, zoals een betere beschikbaarheid van apparatuur en een duidelijker hervormingsagenda. Toch hebben deze stappen volgens hem geen consistente havenprestaties opgeleverd. Incrementele verbeteringen hebben structurele zwaktes in het logistieke systeem niet opgelost.
De DA stelt dat vergelijkbare uitdagingen ook buiten Kaapstad aanwezig zijn. Zuid-Afrikaanse havens scoren nog steeds laag in de Container Port Performance Index van de Wereldbank en S&P Global. In de 2024-index van 403 havens scoorden Kaapstad 400e, Coega 402e en Durban 403e.
De index rapporteerde echter jaar-op-jaar verbeteringen in Kaapstad en Coega tussen 2023 en 2024, waarbij Kaapstad wereldwijd de grootste vooruitgang boekte, dankzij investeringen in apparatuur, opslagfaciliteiten en voorspellende weersmodellen.
De DA herhaalde haar standpunt dat participatie van de private sector nodig is om de situatie aan te pakken. Voorgestelde hervormingen zijn onder meer de aanstelling van private partners bij de bulk- en containerterminals in Kaapstad, evenals het loskoppelen van de Ports Authority van Transnet. Volgens de partij zouden deze stappen in 2026 afgerond moeten zijn.
Hunsinger waarschuwde ook tegen een voortdurende afhankelijkheid van overheidsgaranties zonder operationele verbetering. "Transnet kan niet blijven leunen op steeds hogere staatsgaranties zonder duurzame prestatieverbeteringen, anders zullen toekomstige generaties worden geconfronteerd met tientallen miljarden rand extra schulden."
Bron: Freight News
