"Een recente reis naar China, georganiseerd door een Zuid-Afrikaanse bank voor ongeveer vijftig Zuid-Afrikaanse telers om de mensen te ontmoeten die veel van hun benodigde apparatuur maken, was een echte openbaring", zegt Carl van der Merwe, erfgenaam van een van de oudste familiebedrijven van Zuid-Afrika en algemeen directeur van Boplaas 1743. "De reis naar China opende onze ogen: waarom moet een nieuwe tractor bijvoorbeeld R600.000 (€31.280) kosten, terwijl je in China er eentje kunt krijgen voor R200.000 (€10.400)?" vraagt hij zich af.
Van der Merwe merkt op dat directe handel met China ongetwijfeld invloed zal hebben op de inkoopkant van hun bedrijf. Op het oorspronkelijke bedrijf in de Koue Bokkeveld telen ze appels en peren, terwijl ze op het teeltbedrijf Simondium alleen citrus telen, omringd door voornamelijk steenfruit op de naburige percelen.
In hoeverre ze de tussenpersoon aan zowel de inkoop- als verkoopkant kunnen weghalen, is een vraag waarop ze graag een antwoord willen vinden. Het vinden van een vergelijkbare samenwerking met Europese partners zou ideaal zijn.
© Potentieel
Beheersing van toenemende verpakkingskosten
Neem bijvoorbeeld verpakkingen. Door een papiertekort twee jaar geleden stegen de kosten aanzienlijk, en sindsdien zijn ze niet gedaald, voegt zijn collega David Bodkin, manager van het pakstation, toe. Hoewel de stijging sindsdien wat vertraagd is, gaan de kosten nog steeds langzaam omhoog.
Door hun eigen pakstation en zonnepanelenpark te bouwen, probeerden ze de controle over hun energiekosten terug te winnen. "Vandaag hebben we dat redelijk onder controle," merkt Van der Merwe op, "maar verpakkingsmateriaal valt helaas niet onder onze controle. Tien jaar geleden kostte een karton een kwart van de prijs van vandaag, terwijl de verkoopzijde deze stijging niet doorberekent."
Ze hebben dit met hun exporteurs besproken: is het de extra R10–15 (€0,78) per karton, zoals aanbevolen door exporteurs en telersverenigingen, waard? "Even in context: een standaard citruskarton kost ons ongeveer R23 (€1,20), exclusief ander verpakkingsmateriaal. In veel internationale markten wordt het fruit opnieuw verpakt in de eindverpakking, en het originele verpakkingsmateriaal wordt weggegooid. We bekijken al het verpakkingsmateriaal en vragen ons af: is dit label, deze wikkel en dit type karton echt nodig? Is het de moeite waard om elk tweede stuk fruit in een open display te verpakken als het toch wordt verwijderd en opnieuw verpakt?"
"Als je een markt binnengaat waar de prijs onder druk staat, kan het kiezen van verpakkingsmateriaal een enorm effect hebben op de opbrengst," vervolgt hij. Mogelijke oplossingen zijn minder karton gebruiken, terwijl de verpakkingsnormen van Citrus Research International nog steeds worden gevolgd – deze eisen blijven bestaan, merkt Bodkin op – en nieuwe technologieën om sterker papier te maken.
Een andere oplossing is directe handel met China. Boplaas 1743 heeft 75% van de aandelen in Chroni-co, dat medicinale cannabis teelt en exporteert in de eindverpakking. In die divisie kopen ze nu volledig verpakkingen, inclusief labels, uit China. "Het is goedkoper en de kwaliteit is goed. Eerst dachten we dat het ons zou vertragen door op import te moeten wachten, maar de directe handel verloopt erg snel, binnen een paar dagen."
© Boplaas 1743 Estate
"We moeten een strategie voor de VS ontwikkelen"
De Amerikaanse tarieven op mandarijnen hebben hen hard geraakt, zegt Van der Merwe. "De reden dat we ons zo op de VS richtten, was dat we daar geen blackspot hebben," voegt Bodkin toe. "Het heeft een grote impact. Al ons product naar de VS bestond uit mandarijnen."
De prijs voor mandarijnen was in Amerika beter, en ze blijven er nog steeds leveren, maar onvermijdelijk zal de focus worden verbreed. "Als we alles naar de EU en het VK zouden sturen, zouden we de markt overspoelen. We moeten echt een plan bedenken om dat fruit ergens anders af te zetten."
Ondanks deze tegenslag noteerden ze aanzienlijke prijsstijgingen voor citrus in 2025 en kijken ze uit naar hetzelfde in 2026. "We hebben een heel goed citrusseizoen gehad," merkt Bodkin op.
In juni en juli valt in dit district van Zuid-Afrika de meeste regen. "Bij hevige regen kunnen we in die twee maanden niets oogsten, dus hebben we die percelen overgeslagen en ons gericht op de vroege rassen voor oogst in april en mei – de Nules- en Eureka-citroenen aan de ene kant – en in augustus de Nadorcott, Tango en de tweede citroenoogst aan de andere kant."
Een andere belangrijke klimaatomstandigheid in Simondium is de zuidoostenwind van november tot februari. Afgezien van windschade, die kan worden beperkt met windbrekers en seizoenssnoei, kan er op winderige dagen niet worden gespoten, waardoor de bespuitprogramma's achterlopen, legt Van der Merwe uit.
© Boplaas 1743 Estate
Pitloze citroenen zijn nog geen duidelijke favoriet
Ondanks deze twee beperkingen – regen en wind – is een gemiddelde oogst van 100 ton van een Eureka-citroenboomgaard niet ongebruikelijk. "In een paar kleine markten leveren pitloze rassen meer op, maar in veel markten zie je nog weinig verschil, en het voordeel van pitloze citroenen maakt dat het lagere rendement niet goed compenseert. Ik denk dat dat nog komt," zegt Bodkin, "maar op dit moment zien we geen voordeel van pitloze citroenen in ons systeem."
Op het oorspronkelijke Boplaas-teeltbedrijf in de Koue Bokkeveld worden appels en peren geteeld. "Vorig seizoen hebben we voor het eerst die appel- en perenbakken naar dit pakstation gebracht, ook al is het daar niet voor gebouwd, en het werkte perfect."
Van der Merwe merkt op dat ze een nieuwe fase in hun bedrijf lijken te zijn ingegaan en dat ze veel ideeën hebben voor het seizoen 2026, onder andere om de marketing zelf in handen te nemen. "Het is vooral een kwestie van de angst voor het onbekende overwinnen."
© Boplaas 1743 Estate
Voor meer informatie:
Carl van der Merwe
Boplaas 1743 Estate
Tel: +27 23 317 0040
[email protected]
https://boplaas1743.co.za/
