De sneeuwweek van januari lijkt een klimaatvoordeel, maar het tegendeel is waar: minder verkeer en vluchten bespaarden CO₂, terwijl extra gasverbruik en stilgevallen duurzame energie de balans negatief maakten. Dit toont aan hoe kwetsbaar onze samenleving en energievoorziening zijn bij extreem weer. De oplossing ligt bij structurele klimaatrisico-analyses, gericht op een robuuste infrastructuur en diversificatie van energiebronnen
Deze week lag Nederland grotendeels stil door een uitzonderlijk dik pak sneeuw. Vluchten werden massaal geannuleerd, het openbaar vervoer kampte met storingen en veel mensen werkten thuis. Op het eerste gezicht lijkt dat goed nieuws voor het klimaat: minder autoverkeer en honderden geannuleerde vluchten betekenden een forse daling in transportgerelateerde CO₂-uitstoot. Maar achter de voordeur steeg het energieverbruik explosief. Gasverbruik lag tot 60% hoger dan normaal, terwijl zonnepanelen nauwelijks stroom leverden door sneeuwbedekking en windmolens stilvielen door ijsvorming. Gascentrales draaiden op volle toeren om aan de vraag te voldoen. Daarbovenop stonden er op maandag 690 kilometer file: auto's in de file stoten 46 procent méér CO₂ uit door stationaire verbranding.
Hoewel de definitieve cijfers nog niet bekend zijn, lijkt het erop dat de extra uitstoot door verwarming en energieverbruik zwaarder weegt dan de besparing in mobiliteit. Per saldo had deze sneeuwweek waarschijnlijk een licht negatief klimaateffect. Toch moeten we dit in perspectief plaatsen: het ging om slechts vijf dagen. Op wereldschaal is dit een druppel op een gloeiende plaat. De structurele trends in de opwarming van de aarde blijven onaangetast door incidentele weersomstandigheden.
Wat leert dit ons? Dat klimaatverandering niet alleen draait om opwarming, maar ook om extremen. Sneeuwval wordt zeldzamer, maar andere extremen zoals droogte, hevige regen, hittegolven nemen toe. Deze extremen hebben grote gevolgen voor infrastructuur, energievoorziening en economie. Daarom moeten overheden en bedrijven structurele klimaatrisicoanalyses uitvoeren en investeren in veerkrachtige systemen: energieopslag, slimme netwerken en diversificatie van bronnen. Zo voorkomen we dat we bij elk extreem weer terugvallen op fossiele noodoplossingen. Als we niets doen, dan blijven we kwetsbaar. Deze sneeuwweek is een wake-upcall: niet om bang te worden van sneeuw, maar om voorbereid te zijn op een grilliger klimaat.
Bron: BDO Accountants en Adviseurs
