De aanhoudende congestie op de Maasvlakte heeft in 2025 geleid tot een gedwongen overstap naar andere modaliteiten. Waar de sector jarenlang inzette op de efficiëntie van de binnenvaart, zag digitale expediteur Shypple dit jaar 70% van de volumes verschuiven naar wegtransport. Deze noodgedwongen inzet van wegtransport resulteerde in een explosieve stijging van operationele kosten voor importeurs: in specifieke gevallen liepen wachtkosten op tot meer dan 50% van het basistransporttarief.
Uit een analyse van Shypple over het logistieke jaar 2025 blijkt dat de congestie, met files van vier kilometer en wachttijden van zes tot zeven uur voor chauffeurs, de last mile heeft veranderd in een financiële bottleneck.
© Shypple B.V.
Wachtkosten overstijgen marges
De impact van de congestie is zichtbaar in de verhouding tussen vrachtprijzen en additionele toeslagen. Hoewel demurrage en detention de meest zichtbare kostenposten zijn, vormen de directe wachtkosten op de terminal in de praktijk de grootste druk op de keten.
Data uit de operatie toont schrijnende uitschieters:
- Op trajecten met een basistarief van €368,- werd in piekperiodes €207,- aan wachtkosten gefactureerd (+56%).
- Bij vergelijkbare flows liepen de meerkosten op tot ruim 32% bovenop de afgesproken tarieven.
"Wanneer een rit plotseling tientallen procenten duurder wordt, zorgt dat onvermijdelijk voor frictie. Wij staan zelf ook in die file. Belangrijk om te beseffen: onderaan de streep wint hier niemand bij. Deze kosten zijn voor ons geen winst, maar pure schade voor de volledige keten. Die boodschap overbrengen is een dagelijkse evenwichtsoefening."
Peak Season Surcharges missen doel
Shypple concludeert dat de Peak Season Surcharges (PSS) van terminals en rederijen hun doel missen. Hoewel deze toeslagen bedoeld zijn om volumes te reguleren, leiden ze in de praktijk niet tot de gewenste spreiding. De huidige tariefstructuur blijkt onvoldoende om de markt te dwingen tot alternatieven zoals nachtdistributie. Zolang de extra kosten voor nachttransport niet opwegen tegen de kosten van de dagelijkse congestie, blijft de operationele voorkeur voor dag-slots onveranderd. "De financiële pijn is blijkbaar nog niet groot genoeg om vastgeroeste patronen los te wrikken."
Tweedeling in 2026: snelheid vs. prijs
- Verse goederen wijken uit: "Hier is de houdbaarheid leidend." Ondanks de kosten zien we importeurs uit deze sector uitwijken naar Antwerpen of Zeebrugge. "Zij kunnen zich geen dag stilstand veroorloven."
- Overige goederen: "Hier blijft de prijs bepalend. We zien weinig structurele veranderingen in inkoopstrategieën of voorraadniveaus; de meeste bedrijven lijken af te wachten tot de marktomstandigheden stabiliseren."
Gezien de aanhoudende onzekerheid rond het Suezkanaal is die afwachtende houding echter riskant. De les van 2025 is dat wachten op betere tijden geen strategie is. Bedrijven die verzuimen hun planning aan te passen via nieuwe routes of nachtslots, sluiten in 2026 simpelweg weer achteraan in de rij aan.
Voor meer informatie:
Shypple
[email protected]
www.shypple.com/perishables
