In een pakstation ten noorden van Chisinau, Moldavië, bereidt Stefan Bitlan, een prominente pruimexporteur, zijn zending voor Duitsland voor. Hij verkiest de markt van de Europese Unie boven die van Rusland. Moldavië, gelegen tussen Oekraïne en Roemenië, staat aan de vooravond van een referendum over het EU-lidmaatschap. Dit wordt bepleit door president Maia Sandu, die ook voor herverkiezing in aanmerking komt. Het land, dat van oudsher afhankelijk is van Rusland voor zijn fruitexport, is zich gaan richten op de EU, waarbij pruimen een symbool zijn geworden van deze strategische verschuiving. Na de invasie van Oekraïne door Moskou heeft Moldavië, onder leiding van Sandu, de banden met Rusland verbroken en het EU-lidmaatschap nagestreefd als een strategische noodzaak voor zijn economische overleving.
Moldavië heeft de pruimenexport naar de EU aanzienlijk zien toenemen: 60.000 ton van de recordproductie van 150.000 ton in 2023 wordt door het blok geïmporteerd. Deze verschuiving heeft niet alleen de exportbestemmingen van Moldavië gediversifieerd, maar ook de inkomsten van de landbouwsector versterkt: de pruimenverkoop aan de EU bracht vorig jaar 35 miljoen euro op. Bitlan, die meer dan 10 procent van deze export beheert, schrijft zijn succes toe aan de strenge kwaliteitsnormen die de EU-markt vereist. Ondanks de uitdagingen hebben deze normen de afgelopen vijf jaar geleid tot een vertienvoudiging van de verkoopopbrengsten.
Het bredere economische landschap in Moldavië weerspiegelt een groeiende oriëntatie op de EU: bijna twee derde van de export gaat nu naar het blok en de waarde ervan is de afgelopen tien jaar verdubbeld. De verschuiving weg van de Russische markt is grimmig: de export naar Rusland is gedaald van meer dan 60 procent aan het eind van de jaren negentig naar 3,6 procent. Deze heroriëntatie heeft steun gekregen van het bedrijfsleven, waarvan driekwart voorstander is van integratie in de EU. Ondanks de tegenstand van pro-Russische groeperingen, is de consensus onder Moldavische fruitexporteurs zoals Iurie Fala van Moldova Fruct, dat integratie in de EU welvaart en stabiliteit belooft en van Moldavië de boomgaard van de EU wil maken.
Bron: RTL Today
